VAR คืออะไร?
VAR ย่อมาจาก Video Assistant Referee หรือผู้ช่วยผู้ตัดสินวิดีโอ เป็นเทคโนโลยีที่ถูกนำมาใช้ในกีฬาฟุตบอลเพื่อช่วยผู้ตัดสินในสนามในการตัดสินใจในเหตุการณ์สำคัญที่อาจส่งผลต่อผลการแข่งขัน เทคโนโลยีนี้มีจุดประสงค์เพื่อลดข้อผิดพลาดในการตัดสินและเพิ่มความยุติธรรมให้กับเกมฟุตบอล โดยทีมงาน VAR จะทำหน้าที่ดูภาพรีเพลย์จากมุมกล้องต่างๆ เพื่อตรวจสอบเหตุการณ์ที่เกิดขึ้น และสื่อสารข้อมูลกับผู้ตัดสินในสนาม
เหตุการณ์ใดบ้างที่ VAR เข้ามาเกี่ยวข้อง?
VAR ไม่ได้เข้ามาตรวจสอบทุกเหตุการณ์ในเกมฟุตบอล แต่จะจำกัดเฉพาะเหตุการณ์สำคัญ 4 ประเภทหลักที่อาจเปลี่ยนผลการแข่งขันได้แก่:
- ประตู / ไม่เป็นประตู: ตรวจสอบว่ามีข้อผิดพลาดใดๆ เกิดขึ้นก่อนการได้ประตูหรือไม่ เช่น การทำฟาวล์, ลูกล้ำหน้า, หรือลูกบอลออกนอกสนาม
- จุดโทษ / ไม่ใช่จุดโทษ: ตรวจสอบว่ามีการทำฟาวล์ในเขตโทษที่ควรเป็นจุดโทษหรือไม่ หรือมีการพุ่งล้ม
- ใบแดงโดยตรง: ตรวจสอบการทำฟาวล์ที่รุนแรง หรือพฤติกรรมที่ไม่เหมาะสมที่อาจนำไปสู่การได้รับใบแดงโดยตรง (ไม่รวมใบเหลืองใบที่สอง)
- การระบุตัวผู้เล่นผิด: ตรวจสอบว่าผู้ตัดสินได้ลงโทษผู้เล่นผิดคนหรือไม่ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในการแจกใบแดงหรือใบเหลือง
VAR ทำงานอย่างไร?
กระบวนการทำงานของ VAR มีขั้นตอนที่ชัดเจนและเป็นระบบ เพื่อให้การตัดสินใจเป็นไปอย่างรวดเร็วและถูกต้อง:
- เหตุการณ์เกิดขึ้น: เมื่อมีเหตุการณ์สำคัญเกิดขึ้นในสนาม ไม่ว่าจะเป็นการได้ประตู, การทำฟาวล์ในเขตโทษ, หรือการกระทำที่รุนแรง
- การตรวจสอบโดย VAR: ทีมงาน VAR ซึ่งประกอบด้วยผู้ช่วยผู้ตัดสินวิดีโอหลัก (VAR), ผู้ช่วยผู้ช่วยผู้ตัดสินวิดีโอ (AVAR), และผู้ควบคุมภาพ (Replay Operator) จะดูภาพรีเพลย์จากมุมกล้องหลายตัวอย่างละเอียดและรวดเร็ว
- การสื่อสารกับผู้ตัดสิน: หากทีม VAR พบว่ามีข้อผิดพลาดที่ชัดเจนและสำคัญ (Clear and Obvious Error) หรือมีเหตุการณ์สำคัญที่ผู้ตัดสินมองไม่เห็น พวกเขาจะแจ้งผู้ตัดสินในสนามผ่านระบบสื่อสาร
- การตัดสินใจของผู้ตัดสิน: ผู้ตัดสินในสนามมี 3 ทางเลือกหลัก:
- ยอมรับคำแนะนำของ VAR: ผู้ตัดสินอาจยอมรับคำแนะนำของ VAR โดยตรงและเปลี่ยนการตัดสินใจ
- ทบทวนภาพด้วยตนเอง (On-Field Review – OFR): ผู้ตัดสินจะวิ่งไปที่ข้างสนามเพื่อดูภาพรีเพลย์จากจอภาพด้วยตนเอง เพื่อประกอบการตัดสินใจขั้นสุดท้าย
- ยืนยันการตัดสินใจเดิม: หากผู้ตัดสินเชื่อว่าการตัดสินใจเดิมถูกต้อง หรือ VAR ไม่พบข้อผิดพลาดที่ชัดเจน ผู้ตัดสินจะยืนยันการตัดสินใจเดิม
ข้อดีและข้อเสียของ VAR
ข้อดี:
- เพิ่มความยุติธรรม: ช่วยลดข้อผิดพลาดในการตัดสินที่สำคัญ
- ความถูกต้อง: ช่วยให้การตัดสินใจมีความแม่นยำมากขึ้น
- ลดการถกเถียง: ในบางกรณีอาจช่วยลดการถกเถียงเกี่ยวกับการตัดสินหลังเกม
ข้อเสีย:
- ทำให้เกมหยุดชะงัก: กระบวนการตรวจสอบโดย VAR อาจใช้เวลา ทำให้เกมต้องหยุดลงบ่อยครั้งและต่อเนื่อง
- ลดความตื่นเต้น: การหยุดเกมเพื่อรอการตัดสินใจอาจลดอารมณ์ร่วมและความตื่นเต้นของแฟนบอล
- ความไม่ชัดเจน: ยังคงมีบางกรณีที่การตัดสินใจของ VAR ยังคงเป็นที่ถกเถียง
VAR เป็นเทคโนโลยีที่ยังคงมีการพัฒนาอย่างต่อเนื่อง แม้จะมีข้อถกเถียงและข้อจำกัด แต่ก็เป็นส่วนสำคัญที่ช่วยยกระดับมาตรฐานความยุติธรรมในเกมฟุตบอลสมัยใหม่


